Over het gemis van iemand die écht begrijpt waar je doorheen bent gegaan.
Een zwangerschap die je niet zomaar achter je laat
Toen ik zwanger was, had ik nooit kunnen bedenken hoe ingrijpend die periode zou worden. Net als zoveel andere vrouwen had ik verwachtingen van mijn zwangerschap. Hoe het zou voelen, wat ik zou beleven en hoe ik langzaam zou toegroeien naar het moederschap.
Maar mijn zwangerschap werd beheerst door hyperemesis gravidarum (HG). De misselijkheid, het overgeven, de uitputting. Het niet meer kunnen eten of drinken zoals je gewend bent. De ziekenhuisopname, het infuus en de dagen waarop een paar waterijsjes ongeveer alles waren wat ik binnen kon houden. Mijn wereld werd steeds kleiner.
Waar een zwangerschap voor veel vrouwen een periode is van voorbereiden, genieten en uitkijken naar wat komen gaat, draaide het voor mij vooral om volhouden. De dag doorkomen. En hopen dat het morgen misschien iets beter zou gaan.
Pas rond de 27e, 28e week kwam er voorzichtig verbetering. Maar wat ik toen nog niet wist, was dat het einde van de lichamelijke klachten niet automatisch betekende dat ik alles wat ik had meegemaakt ook achter me kon laten.
Toen de zwangerschap voorbij was, was het voor mij nog niet voorbij
Na de bevalling ging het leven verder. Er was een kindje om voor te zorgen, een nieuw ritme om aan te wennen en een omgeving die vooral blij was dat de zwangerschap achter de rug was. En dat begreep ik ook. Ik was immers niet meer zo ziek. Het ergste was voorbij. Ik had mijn kindje in mijn armen.
Maar ergens bleef die zwangerschap aanwezig. Niet voortdurend en ook niet altijd op de voorgrond. Soms waren het herinneringen die zomaar bovenkwamen. Soms het besef hoeveel ik had gemist. En soms was het simpelweg de behoefte om nog eens te vertellen hoe het werkelijk was geweest. Niet om medelijden te krijgen. Niet om steeds opnieuw terug te gaan naar die moeilijke periode. Maar omdat het zo'n groot deel van mijn leven was geweest.
Ik had iets meegemaakt wat voor iemand die geen HG heeft gehad nauwelijks voor te stellen is. En hoe goed de mensen om mij heen ook hun best deden, ik merkte dat het moeilijk was om werkelijk over te brengen wat die maanden met mij hadden gedaan.
Want hoe leg je uit hoe het voelt wanneer je lichaam je dag in, dag uit in de steek lijkt te laten? Wanneer zelfs drinken een opgave wordt? Wanneer je zo ziek bent dat er nauwelijks ruimte overblijft om bewust met je zwangerschap bezig te zijn?
En hoe vertel je dat je ontzettend blij kunt zijn met je kindje, maar tegelijkertijd verdriet kunt hebben over de zwangerschap die je niet hebt kunnen beleven zoals je had gehoopt?
Wat ik misschien nog wel het meest miste
Als ik terugkijk, denk ik dat ik vooral de herkenning heb gemist. Iemand met wie ik mijn ervaringen kon delen zonder eerst uitgebreid te hoeven uitleggen wat HG precies inhoudt. Iemand die niet zou schrikken van mijn verhaal, het niet zou vergelijken met gewone zwangerschapsmisselijkheid en ook niet meteen zou proberen om er iets positiefs tegenover te zetten.
Gewoon iemand die begreep waar ik het over had. Die wist dat HG niet alleen gaat over misselijk zijn, overgeven, maar ook over alles wat je tijdens die maanden kwijtraakt. Je zelfstandigheid, je dagelijkse leven, je verwachtingen en soms zelfs het vertrouwen in je eigen lichaam.
Ik denk dat veel vrouwen na HG dat herkennen. Tijdens je zwangerschap ben je vooral bezig met overleven. Er is vaak nauwelijks ruimte om stil te staan bij wat er emotioneel allemaal gebeurt. Je probeert de volgende dag te halen, de volgende maaltijd binnen te houden of simpelweg de uren door te komen.
En wanneer je eindelijk weer opknapt, verwacht de omgeving vaak dat je opgelucht bent en verdergaat. Terwijl je misschien dan pas begint te beseffen wat je eigenlijk hebt meegemaakt.
Waarom goedbedoelde woorden soms niet helpen
Ik geloof dat de meeste mensen oprecht betrokken zijn. Ze willen je geruststellen, je helpen en vooral dat het weer goed met je gaat. Maar sommige opmerkingen kunnen onbedoeld het gevoel geven dat jouw ervaring er niet helemaal mag zijn.
"Gelukkig heb je er iets moois voor teruggekregen." "Maar nu is het toch voorbij?" "Bij mij was de misselijkheid ook heel erg."
Misschien herken je ze.
Het zijn niet altijd de woorden zelf die pijn doen, maar vooral het gevoel dat erachter kan ontstaan. Dat je moet uitleggen waarom het zo zwaar was. Dat je dankbaar moet zijn en daarom eigenlijk niet meer verdrietig mag zijn. Of dat jouw ervaring wordt vergeleken met iets wat voor jou totaal anders voelde.
Natuurlijk ben je blij met je kindje. Maar je kindje is geen compensatie voor alles wat je tijdens je zwangerschap hebt moeten doorstaan. Die twee gevoelens kunnen prima naast elkaar bestaan. En juist daar zou wat mij betreft veel meer ruimte voor mogen zijn.
De bijzondere waarde van herkenning
Inmiddels heb ik vanuit mijn werk als HG-coach veel verhalen van andere vrouwen mogen horen. En wat mij telkens weer raakt, is hoe verschillend die verhalen zijn en hoeveel herkenning er tegelijkertijd in zit.
De ene vrouw heeft maandenlang in het ziekenhuis gelegen. Een ander heeft thuis geprobeerd overeind te blijven, terwijl de zorg voor andere kinderen gewoon doorging. Sommige vrouwen kregen veel begrip en ondersteuning, terwijl anderen zich nauwelijks gehoord voelden.
Geen twee zwangerschappen zijn hetzelfde. En toch zijn er ervaringen die vrouwen met HG onmiddellijk bij elkaar herkennen. Een bepaalde geur die je nog steeds niet kunt verdragen. De angst om opnieuw zwanger te worden. Het verdriet wanneer je terugdenkt aan alles wat je hebt gemist. Of die ene opmerking die jaren later nog steeds binnenkomt.
Soms hoeft iemand maar een paar woorden te zeggen en zie je de herkenning bij de ander. Dat vind ik bijzonder. Niet omdat daarmee alles is opgelost. Maar omdat je op zo'n moment voelt dat je niet de enige bent.
Dat wat jij hebt ervaren, ook door anderen is ervaren. Dat bepaalde gedachten en gevoelens niet vreemd zijn. En dat je niet steeds hoeft te zoeken naar woorden om duidelijk te maken wat HG met je heeft gedaan.
Daarom ben ik het HG Café begonnen
Het idee voor het HG Café is eigenlijk vanuit dat gemis ontstaan. Ik had zelf graag een plek gehad waar ik na mijn zwangerschap andere vrouwen had kunnen ontmoeten die HG hadden meegemaakt.
Niet per se om een heel zwaar gesprek te voeren. Ook niet omdat ik voortdurend met mijn zwangerschap bezig wilde zijn. Maar gewoon om eens met iemand aan tafel te zitten die het begrijpt.
Om ervaringen uit te wisselen. Om te kunnen vertellen wat je hebt meegemaakt, maar ook om te luisteren naar het verhaal van een ander. Misschien samen te lachen om iets wat voor buitenstaanders helemaal niet grappig lijkt, maar wat je als HG-vrouw onmiddellijk herkent. En vooral om niet steeds het gevoel te hebben dat je iets moet uitleggen.
Vanuit die gedachte ben ik het HG Café gestart. Een laagdrempelige ontmoetingsplek voor vrouwen die hyperemesis gravidarum hebben meegemaakt. Zonder vast programma, zonder opdrachten en zonder de verwachting dat je ergens aan moet werken.
Het is geen coachingsbijeenkomst. Je hoeft niets voor te bereiden en je hoeft zelfs je verhaal niet te vertellen als je daar geen behoefte aan hebt. Misschien wil je alleen luisteren.
Misschien wil je juist wél heel graag praten. Misschien is je zwangerschap nog maar kort geleden, of misschien draag je de herinneringen al jaren met je mee. Het maakt niet uit.
Wat ik graag wil bieden, is de mogelijkheid om elkaar te ontmoeten. Om herkenning te vinden bij vrouwen die ieder hun eigen verhaal hebben, maar die op een bepaalde manier begrijpen wat jij hebt doorgemaakt. Precies datgene wat ik zelf zo heb gemist.
Ook jaren later mag jouw verhaal er zijn
Weet dat er geen termijn staat op de impact van HG. Je hoeft niet binnen een bepaalde tijd klaar te zijn met je ervaringen. En je hoeft ook niet jarenlang met verdriet rond te lopen om behoefte te mogen hebben aan herkenning.
Misschien gaat het inmiddels heel goed met je en kijk je met liefde terug op de komst van je kindje, maar zou je het toch fijn vinden om eens met iemand te praten die begrijpt hoe zwaar de weg daarnaartoe was. Misschien heb je je verhaal al vaak verteld, maar voelde je je nooit helemaal begrepen. Of misschien heb je er juist nauwelijks over gesproken.
Wat jouw ervaring ook is, je hoeft haar niet kleiner te maken omdat de zwangerschap inmiddels achter je ligt. HG kan een ingrijpende periode in je leven zijn geweest. Een periode die onderdeel blijft van jouw verhaal, ook wanneer je leven allang weer een andere vorm heeft gekregen.
En soms kan een ontmoeting met iemand die hetzelfde heeft meegemaakt precies die herkenning geven waar je al zo lang naar verlangt.
Sommige ervaringen hoef je elkaar niet uit te leggen
Als ik één ding hoop met het HG Café, dan is het dat vrouwen er iets vinden wat ik zelf destijds zo heb gemist.
Een plek waar je niet hoeft uit te leggen waarom jouw zwangerschap zo anders was. Waar je niet bang hoeft te zijn voor een oordeel. Waar ruimte is voor jouw verhaal, maar ook voor dat van een ander. Waar gelachen mag worden, waar emoties er mogen zijn en waar een gesprek soms nergens anders over hoeft te gaan dan over het gewone leven.
Want HG is onderdeel van jouw verhaal, maar het is niet alles wat jou definieert.
Misschien ontstaat er een mooi gesprek. Misschien een nieuwe vriendschap. Of misschien ga je na een kop koffie gewoon weer naar huis met het fijne gevoel dat er mensen zijn die begrijpen wat je hebt meegemaakt. En dat alleen al kan zoveel betekenen.
Herstel begint soms niet met een oplossing, maar met het gevoel dat je niets meer hoeft uit te leggen.
Dat is wat herkenning voor mij betekent. En dat is waarom het HG Café er is.
Wil je eens aanschuiven bij het HG Café?
In Zevenaar en Huizen organiseer ik ontmoetingsmomenten voor vrouwen die HG hebben meegemaakt. Gewoon samen aan tafel, met koffie of thee, ruimte voor een gesprek en vooral veel herkenning.
Je bent van harte welkom.
Meer informatie en de aankomende data vind je op praktijknona.com/hg-cafe.
Reactie plaatsen
Reacties